JĘZYK POLSKI
„Chcę coś okropnie, coś pisać miłośnie O strachach i o Maryli…” – czyli jak „od-straszyć” polski romantyzm
Kurs skierowany do nauczycieli / rodziców / pasjonatów zafascynowanych twórczością
naszych „wieszczów” – Adama Mickiewicza, Juliusza Słowackiego, Zygmunta Krasińskiego,
Cypriana Norwida, ale też romantyków krajowych, z Wincentym Polem na czele. Kierowany
do osób, które chcą swą pasję przekazać młodemu pokoleniu Polaków. Romantyzm jako epokę
przełomu w sposobie myślenia ludzi o sztuce i literaturze można przybliżyć w sposób niezwykle
atrakcyjny. Służyć temu będzie dobór tekstów, który poza bogactwem i rozmaitością pozwoli
uwzględnić możliwości intelektualne odbiorców (od form najprostszych dla dzieci – bajki,
ballady, pieśni – przez nowele i dramaty podsuwane młodszej młodzieży). Lektura dzieł
zostanie wzbogacona materiałami dostępnymi w sieci.
Zostaną zaproponowane takie metody pracy, aby arcydzielność tekstów nie była przeszkodą,
a zachętą do samodzielnych lektur i studiów.
Prowadzący: dr hab. M. Król, prof. KUL
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Kim jest sigma i dlaczego dziaders miewa odklejkę? – język młodszego pokolenia Polaków
Blok zajęć zostanie poświęcony technikom słowotwórczym i tendencjom współczesnym w
słowotwórstwie. Przyjrzymy się sposobom wzbogacania zasobu leksykalnego w XX wieku i
słownictwu najnowszemu, w tym żargonowi młodzieżowemu, który jest istotny w
komunikacji pomiędzy młodym pokoleniem Polaków i młodzieżą polonijną. Uwagę skupimy
też na aspekcie glottodydaktycznym, jak uczyć słowotwórstwa.
Prowadzący: dr A. Majewska – Wójcik
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Kultura polska w globalnej sieci
Każde dziecko wchodząc w świat cyfrowy żyje dziś w dwóch równoległych rzeczywistościach:
tej codziennej, lokalnej – gdzie relacje są stałe i przewidywalne – oraz tej cyfrowej, która
nieustannie się zmienia i łączy je z rówieśnikami na całym świecie. Polską kulturą interesują
się tiktokerzy z różnych krajów, w polskie gry grają ludzie na wszystkich kontynentach, a
młodzież w Polsce uwielbia te same animacje co Japończycy czy Amerykanie. Co więcej – są
nawet japońskie gry i animacje, które wyobrażają sobie Polskę!
Dla dzieci polonijnych ta podwójność jest szczególnie znacząca: ich polska tożsamość nie
musi być egzotyczną ciekawostką, ale może stać się mostem łączącym lokalną społeczność z
globalną kulturą cyfrową.
Kurs pokazuje, jak pracować z młodymi użytkownikami internetu, koncentrując się na 4 aspektach:
1. Cyfrowe narzędzia dla nauczycieli – praktyczne aplikacje do pracy dydaktycznej online
oraz zasoby polskich bibliotek cyfrowych dostępne z zagranicy
2. Polska kultura sieci – ciekawe polskie zjawiska internetowe, memy, język sieci i
sposoby ich wykorzystania w nauczaniu
3. Polska jako temat – fascynacja kulturą i językiem polskim w mediach
społecznościowych (dlaczego zagraniczni twórcy uczą się polskiego?)
4. Polska w popkulturze globalnej – wyobrażenia Polski w grach, filmach i animacjach
oraz wpływ polskiej popkultury na świat (CD Projekt, Sapkowski, polscy YouTuberzy)
Kurs wyposaża nauczycieli w wiedzę i narzędzia, by pomóc dzieciom odkryć, że ich polskość to
tradycja, dziedzictwo i jednocześnie żywa, dynamiczna część współczesnej kultury globalnej.
Prowadzący: dr Grzegorz Jędrek
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Podróż dookoła słowa
Kurs skierowany jest do polonistów, pasjonatów i miłośników języka i literatury polskiej, którzy
chcą podnieść swoje kompetencje z zakresu znajomości oraz interpretacji środków
stylistycznych. Zajęcia proponują wędrówkę po chwytach poetyckich, od powtórzenia do
zdrobnienia czy od chiazmu do litoty, wędrówkę przy tym zawsze praktyczną, uwzględniającą
i proste przykłady, i te bardziej wyrafinowane. Jak słowo brzmi w literaturze, a jak tworzy
rozmaite związki znaczeniowe? Od najprostszych epitetów po królewskie tropy – metaforę,
symbol czy ironię?
Prowadzący: prof. dr hab. Adam Fitas
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Polszczyzno, skądżeś ty?
Od prasłowiańskiego do nowopolskiego – fascynująca wyprawa po historii języka polskiego.
Palatalizacje, jery, przegłos – czym były i co się z nimi stało? Dlaczego mądrej głowie dość dwie słowie, a nic dwa razy się nie zdarza? Dlaczego mamy problem z kotletem? Dlaczego raz każemy, a innym razem karzemy? O schadzce, bieliźnie i piwie – dawniej i dzisiaj, czyli o historii słownictwa i etymologii.
Zajęcia poświęcone historii języka polskiego, jego pochodzeniu, przemianach i ich skutkach dla dzisiejszej ortografii, fleksji i leksyki.
Prowadzący: dr hab. Jolanta Klimek-Grądzka, prof. KUL
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Skąd nasz ród – początki państwa i narodu polskiego oczami dawnych kronikarzy
Kurs adresowany do osób zainteresowanych historią i literaturą polską epok dawnych. Jego celem jest przybliżenie wielkich mitów dawnej historiografii polskiej na temat początków państwa i narodu polskiego, począwszy od dziejów bajecznych Anonima zw. Gallem po teorie Jana Długosza i Marcina Kromera.
Prowadzący: prof. dr hab. Wiesław Pawlak
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Stylistyka praktyczna
Zajęcia w formie łączącej wykład i ćwiczenia praktyczne będą służyły wydoskonaleniu sprawności językowej, pozwalającej tworzyć i rozumieć teksty w różnych stylach funkcjonalnych języka polskiego, zarówno w odmianie mówionej, jak i pisanej. Przyjrzymy się możliwościom wykorzystania różnorodnych środków stylistycznych z zakresu fonetyki, fleksji, słowotwórstwa, składni i leksyki.
Prowadzący: dr hab. M. Nowak – Barcińska
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Swetr czy sweter? Jak powiedzieć prawidłowo? Rozwijanie praktycznej umiejętności posługiwania się językiem polskim
Tematyka kursu dotyczy najważniejszych zagadnień z zakresu poprawności językowej (odmiany wyrazów, tworzenia słów, budowy zdania, słownictwa i stylu wypowiedzi). Omawiane zagadnienia wyrabiają umiejętność posługiwania się poprawną polszczyzną, pogłębiają wiedzę o języku polskim i wskazują zarysowujące się w nim główne tendencje rozwojowe.
Prowadzący: dr hab. Cecylia Galilej
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Wiersz: magia i technika, czyli między natchnieniem a rzemiosłem
Kurs przeznaczony jest dla osób ceniących poezję polską i pragnących ją poznać również od
strony warsztatowej. Jest skierowany do czytelników szukających odpowiedzi na pytania: po
co pisać wierszem? Jaka jest różnica między wierszem a prozą, wierszem a liryką, wierszem a
poezją? Dlaczego poeci od zawsze wykorzystywali wiersz, czyli „mową wiązaną”? I czy ich to
pętało, czy rozpędzało?
Kurs prezentuje wiersze polskie od Bogurodzicy do Przesłania Pana Cogito Zbigniewa Herberta
oraz uczy rozpoznawać zastosowane rytmy, rodzaje rymów i strof. Daje narzędzia do analizy
wierszy i pozwala ugruntować interpretację w językowej materii utworów.
Prowadzący: dr hab. I. Piekarski
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Wymowa polska
Na zajęciach, które będą miały charakter warsztatowy, przedstawię wymowę poszczególnych
samogłosek i spółgłosek oraz upodobnienia fonetyczne, tj. podstawowe rozbieżności między
polską wymową a pisownią. Nie zabraknie wymowy samogłosek nosowych w śródgłosie oraz w
wygłosie, a także podziału wymowy na wzorcową (sceniczno-aktorską), staranną, potoczną i
niestaranną. W trakcie warsztatów przedstawione zostaną różnice regionalne w wymowie, jak
również archaiczne już cechy w wymowie konkretnych głosek, realizowane przez użytkowników
języka (tzw. ł aktorskie, oraz dźwięczne h). Zajęcia z fonetyki będą połączone z elementami
kultury żywego słowa – odpowiedniej dykcji, frazowania, akcentowania oraz intonacji. Warsztaty
będą uatrakcyjnione przykładami i materiałem dostępnym w zasobach polskiego internetu.
Prowadzący: dr hab. Mariusz Koper
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Poezja w rytmie popu – wiersze polskich poetów w interpretacjach Sanah
Czy poezja może stać się viralem? Sanah udowodniła, że polska liryka z różnych epok doskonale odnajduje się we współczesnej popkulturze. Podczas kursu przyjrzymy się, jak artystka interpretuje klasykę i jakie emocje wydobywa z tekstów mistrzów. Zajęcia łączą analizę literacką z refleksją nad współczesnymi formami recepcji klasyki, ukazując, w jaki sposób tekst poetycki funkcjonuje dziś w przestrzeni popkultury. Program obejmuje interpretację wybranych wierszy oraz zarys kontekstów biograficznych i historycznoliterackich twórców, takich jak Wisława Szymborska, Adam Mickiewicz, Juliusz Słowacki czy Maria Pawlikowska-Jasnorzewska.
Celem zajęć jest ukazanie dialogu między tradycją literacką a współczesną muzyką popularną oraz rozwijanie umiejętności analizy i interpretacji tekstu poetyckiego w kontekście intermedialnym.
Prowadzący: mgr Milena Woitovicz Cardoso
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Polska Safona: manifest kobiecości, który wyprzedził epokę
Maria Pawlikowska-Jasnorzewska to „it-girl” dwudziestolecia międzywojennego, jedna z najbardziej wyrazistych osobowości literackich tego okresu, często określana mianem „polskiej Safony”. Poetka w odważny i bezkompromisowy sposób podejmowała tematy miłości, cielesności, autonomii kobiety oraz emocjonalnej niezależności. Kurs ukazuje jej twórczość jako nowoczesny manifest kobiecości, który wyprzedzał społeczne normy i literackie konwencje swoich czasów. Analizie poddane zostaną wybrane wiersze w kontekście przemian obyczajowych XX wieku, historii kobiet oraz kultury międzywojennej Polski. Zwrócimy uwagę na język poetycki, strategie przełamywania tabu oraz sposób konstruowania kobiecej podmiotowości.
Celem kursu jest zatem nie tylko pogłębiona interpretacja tekstów literackich, lecz także zainicjowanie dyskusji o kobiecej tożsamości, odwadze przekraczania norm oraz aktualności międzywojennego „manifestu kobiecości” w XXI wieku.
Prowadzący: mgr Milena Woitovicz Cardoso
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Między strachem a odwagą – kobiece świadectwo wojny
Wojna to nie tylko bitwy i dowódcy, to przede wszystkim losy zwykłych ludzi. Anna Świrszczyńska w tomie Budowałam barykadę odrzuciła podniosły ton, by pokazać dramatyczną codzienność cywilów podczas powstania warszawskiego. Kurs poświęcony jest właśnie doświadczeniu wojny z perspektywy ludności cywilnej. Zajęcia obejmują analizę i interpretację wybranych wierszy w kontekście historycznym, ze szczególnym uwzględnieniem losu kobiet, dzieci oraz osób starszych uwikłanych w realia wojny. Utwory Świrszczyńskiej stanowią punkt wyjścia do refleksji nad literaturą jako formą świadectwa, nad językiem opisu traumy oraz nad etycznym wymiarem przedstawiania doświadczeń granicznych.
Celem kursu jest połączenie wiedzy historycznej z narzędziami analizy literackiej, a także ukazanie, w jaki sposób poezja może stać się przestrzenią pamięci, przepracowania doświadczenia i budowania narracji o cywilnym wymiarze konfliktu zbrojnego.
Prowadzący: mgr Milena Woitovicz Cardoso
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Brazylijskie serce, polska dusza. Świat Paula Leminskiego
Czy wiesz, że jedna z największych ikon brazylijskiej literatury ma polskie korzenie? Paulo Leminski – brazylijski poeta, prozaik i eseista polskiego pochodzenia, jedna z najciekawszych postaci literatury brazylijskiej XX wieku. Jego twórczość, łącząca elementy awangardy, poezji konkretnej, kultury popularnej oraz inspiracji haiku, stanowi wyjątkowy przykład dialogu międzykulturowego. W trakcie zajęć uczestnicy zapoznają się z wybranymi wierszami Leminskiego w oryginale (portugalskim) oraz w przekładach na język polski. Analiza obejmie zagadnienia związane z kondensacją języka, ironią, grą słów oraz problematyką tożsamości i dziedzictwa kulturowego. Szczególna uwaga zostanie poświęcona zagadnieniom przekładu literackiego – różnicom między oryginałem a tłumaczeniem, strategiom translatorskim oraz wyzwaniom wynikającym z odmienności językowych i kulturowych. Zajęcia pozwolą także umiejscowić twórczość autora w kontekście literatury brazylijskiej drugiej połowy XX wieku oraz zastanowić się nad znaczeniem jego polskich korzeni w konstruowaniu narracji biograficznej i recepcji jego dzieła w Polsce.
Celem kursu jest rozwijanie kompetencji interpretacyjnych, pogłębienie wiedzy o relacjach polsko-brazylijskich w kulturze oraz refleksja nad poezją jako przestrzenią spotkania języków, tradycji i tożsamości.
Prowadzący: mgr Milena Woitovicz Cardoso
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Język na emigracji – historia i współczesność polszczyzny w Brazylii
Dlaczego język polski używany poza granicami kraju brzmi czasem niż współczesna polszczyzna używana w Polsce? Czy ten język jest poprawny? Czy jest to wciąż „ten sam” język, czy już jego odrębna odmiana? A może możemy mówić o wyjątkowych formach polszczyzny, które rozwijały się na emigracji przez pokolenia? Kurs podejmuje fascynującą tematykę życia języka polskiego poza ojczyzną, ukazując jego przemiany w kontekście migracji, kontaktu z innymi językami oraz zmieniających się realiów społecznych i kulturowych. Tło proponowanej dyskusji będzie stanowić historia, kultura oraz język Polonii brazylijskiej – jednej z największych i najciekawszych społeczności polonijnych na świecie, która zachowała język przodków, nadając mu jednocześnie nowe, lokalne cechy, które wciąż wzbudzają zainteresowanie badaczy po obu stronach Atlantyku.
Prowadzący: Dr Alicja Goczyła Ferreira
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Polonistyka online w praktyce: gry, narzędzia i zasoby cyfrowe dla nauczycieli szkół polonijnych
Kurs dotyczy wykorzystania narzędzi cyfrowych i dostępnych zasobów internetowych w nauczaniu języka polskiego, literatury i kultury dzieci w wieku 5-12 lat. Uczestnicy poznają sprawdzone rozwiązania do prowadzenia angażujących zajęć (ćwiczenia interaktywne, quizy, praca z obrazem i dźwiękiem, materiały do powtórek domowych), a także zasady doboru narzędzi do celów dydaktycznych, wieku uczniów i realiów szkoły weekendowej. W części warsztatowej zostaną omówione przykłady pracy z narzędziami bezpłatnymi lub freemium (m.in. Kahoot!, Padlet, Wordwall, Canva, Genially), wykorzystywanymi do tworzenia ćwiczeń językowych, quizów, materiałów wizualnych i prostych aktywności interaktywnych. Ważnym elementem kursu będzie również tworzenie prostych materiałów własnych oraz organizacja „banku zasobów” nauczyciela polonijnego.
Kurs ma charakter praktyczny i odpowiada na potrzebę świeżych pomysłów oraz wsparcia metodycznego.
Prowadzący: dr Monika Szabłowska-Zaremba
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł
Baśnie, legendy i opowieści o Polsce: jak uczyć języka, kultury i wyobraźni w szkole polonijnej
Kurs poświęcony jest praktycznemu wykorzystaniu polskich baśni, legend i opowieści kulturowych w nauczaniu dzieci w wieku 5-12 lat w szkołach polonijnych. Uczestnicy poznają metody pracy z tekstem narracyjnym, które pozwalają równocześnie rozwijać słownictwo, sprawność mówienia i opowiadania, rozumienie tekstu oraz dziecięcą wyobraźnię. Szczególny nacisk zostanie położony na łączenie kształcenia literackiego z edukacją kulturową: jak poprzez opowieści mówić o polskich miejscach, symbolach i tradycjach w sposób dostosowany do wieku uczniów oraz realiów szkoły weekendowej. W kursie zostaną omówione także atrakcyjne formy pracy (m.in. komiks, ilustracja, mapa, zadania twórcze i krótkie aktywności projektowe), a uczestnicy otrzymają przykłady gotowych rozwiązań do wykorzystania na zajęciach.
Prowadzący: dr Monika Szabłowska-Zaremba
Wymiar czasu: 10 godzin
Cena: 300,00 zł